Marcel Schuer

Hello Congo Adieu!

Congo 1960: bulletin periodique

 

DE BRUG.

Hoe verder we gaan hoe dichter het woud wordt. We voelen de koelte en de bijna doodstille donkerte in deze kathedraal van reusachtige bomen waar het zonlicht nauwelijks doorsijpelt tot in het dichte struikgewas.

Naarmate we vorderen, hebben zelfs de dragers opgehouden te zingen. De planton wijst hen grote hopen mest aan, waarop honderden prachtige vlinders zich zat lijken te drinken. Er is 's nachts een kudde olifanten voorbij getrokken, vertelt hij.

De baan versmalt ook en hier en daar zijn er plassen overgebleven van de seizoenregens. De 'cantonniers 'hebben blijkbaar hun werk niet goed gedaan, denkt Marcel.

Laat in de namiddag wordt de brug bereikt, het dorp wordt in de verte zichtbaar. De dragers kondigen hun aankomst aan met schrille geluiden, maar niemand schijnt ons te verwachten. We stoppen aan de brug, die er werkelijk erbarmelijk uitziet, met smalle loopplanken over de nog bestaande pijlers; de rest is weggerot. De dragers schijnen er geen problemen mee te hebben, ze dansen erover. Wij volgen behoedzaam, stapje voor stapje, veertien meter.

Als we een beetje verderop in het dorp aankomen, is er niemand te bespeuren. Behalve een uitgemergelde hond, is het dorp leeg. De planton zoekt het beste huis uit, waarschijnlijk de vroegere gite d'étape en laat de dragers de boel opkuisen. De boy kijkt beduusd toe.

Marcel vraagt zich af wat er gaande is; hij zendt de planton op verkenning, die even later terugkomt met een oude man die nauwelijks op zijn benen staat.

Van hem leren we dat de bewoners wisten dat we op komst waren om de brug te repareren, maar het rivierwater is, om de een of andere reden, taboe geworden. Daarom is iedereen in het woud gevlucht.

Ze spelen twee dagen verstoppertje, dan ontwaren we rookpluimen, die uit enkele schamele huisjes komen : de vrouwen zijn terug. We worden ongezien bekeken. Colette voelt het, ik ook, maar heb het druk om een systeem te bedenken dat het taboe zou moeten omzeilen....

congo 1960 image foto sans titre

Eindelijk komen enkele mannen bedeesd uit het bos, voorafgegaan door onze planton. Heeft hij, via hun vrouwen, getracht ze te overtuigen en hun nieuwsgierigheid aante wakkeren ?

Voor het eerst zien we Zwarten, helemaal in het rood! Hun haren, hun gezichten met scherp-geslepen tanden, rood, hun lichaam met de brede band van luipaardvel, waarover en tussen de benen een rode pagne hangt, ALLES ROOD. Zljn dir Indianen ?

Wat ook opvalt is hun langere lichaamsbouw, hun gespierde arrnen en benen, naakt, op enkele ringen of gevlochten olifantenharen na. De vrouwen, die op afstand voorbijschuiven om niet opgemerkt te worden, hebben een haartooi die op rode kersen lijkt.

Hun hals, hun armen en benen, met rood poeder bedekt, zijn versierd met koperen ringen, die bij sommige vrouwen wel enkele kilo's moeten wegen. Ze zijn volledig naakt, op een schaam- en achterlapje na, alles ROOD ! Ze versleuren bundels takken op hun hoofden terwijl ze de kinderen, reeds rood vanaf de geboorte blijkbaar, op de heup dragen. Dit volk is geheel anders dan de Zwarten, die we vooraf ontmoet hebben. Dit zijn woudbewoners, die er een volledig andere manier van leven op nahouden, niet te vergelijken met de mensen uit de savanne.

De planton is een machtige tovenaar. Hij bereikt dat er de volgende morgen een tiental Kundu's, als krijgers uitziend, met machetes en kleine bijltjes, aan de groet van de vlag staan !

Ik doe alsof ik alles normaal vind. We begeven ons tot aan de brug. lk zie de angst in het wit van hun ogen, die mijn blik vermijden. Ik doe teken me te volgen. Het rode poeder op hun lijven verspreidt een onverdraaglijke geur. Daar, in het zand bij de rivier, teken ik met een stokje mijn gedroomd project.

Ze kijken allen aandachtig toe als kinderen die iets nieuws zien. Met gebaren leg ik uit wat de tekening wil zeggen : over een stel boomstammen komt een houten blok met uitlopers zoals van die bomen daar... Door een opening bovenaan moet een liaan-kabel bevestigd worden, die jullie - ik duid ze een voor één aan- naar omhoog trekken en dan plots loslaten om op de nieuwe pijlers te vallen.

Het wordt stil. Ze bekijken mij, de tekening, dan mekaar. De spanning is voelbaar. Opeens, uitbundig, slaan ze elkaar op de rug en krijsen me toe : " eeeh, eeeh, Mondeleeee!

Ik heb nooit betere ingenieurs aan het werk gezien.

Plots waren ze met tien, dan twintig en meer die uit het bos kwamen. Zonder verdere uitleg kapten ze het houten valblok, met piepkleine bijltjes; anderen brachten sterke lianen aan en maakten er een lange kabel van. Anderen verdwenen een poosje en kwamen terug met slanke boompjes voor het stel dat als glijbaan moest dienen. Alles werd keurig aan mekaar bevestigd, volgens plan.

In bijna twee weken hebben we een praktisch nieuwe brug gebouwd. De pijlers werden met het 'systeem' in het slijk geslagen. Als apen tussen de dwarsbalken hangend, schuw 'lachend om hun ontblote mannelijkheid te verbergen, werden pijlers en opleggers netjes met dikke lianen vastgesnoerd.

Waar ze de planken vandaan haalden, weet ik niet. Maar op een dag, was de brug af.

Colette en ik hebben daarna een explosie van ongeziene blijdschap meegemaakt. Heel de bevolking, de mannen, fier over hun werk, hun hoofd getooid met prachtige pluimen, gevolgd door een rode massa van vrouwen en kinderen, op hun best uitgedost met hun koperen rijkdom om hals en ledematen, hebben meermalen over de brug gedanst. Uit hun kelen kwamen de meest schrille geluiden ooit gehoord.

Het feest heeft de hele dag en nacht geduurd. Sommige jagers moeten op jacht geweest zijn wwtt overal tussen de huisjes hing de geur van barbecue. Het dorp was vol volk dat blij rondliep en bezig was.

Ook had de planton ons een kleine Mboloko (woudantiloop) overhandigd, hun geschenk, dat de boy aan het bereiden was. Het smaakte als konijn.

We voelden ons gelukkig aanvaard door deze heel bijzondere mensen in het rood; aan hun lijfgeur moesten we nog wennen.

Info

Ook op het internet gelden de auteursrechten. Werken die auteursrechtelijk beschermd zijn, zoals tekeningen, foto's, muziek, film en software, mag u niet verspreiden via het internet zonder de uitdrukkelijke toestemming van de auteur.
Een auteur van een programma kan de namaker van zijn werk strafrechtelijk laten vervolgen, maar dat kan alleen als het namaken kwaadwillig of bedrieglijk is gebeurd. Niet alleen de namaker is strafbaar, ook wie namaakprogramma's voor handelsdoeleinden verkoopt, in voorraad heeft voor verkoop of invoert in België, overtreedt het auteursrecht.
Delcol Martine