Tite- De bestrijding van de waterhyacinten

Waterhyacinten

Congo Ya Sika

Auteur Cyriel Van Meel

Ten Geleide - Drukkerij: EPO

Het boek van Cyriel van Meel beschrijft hoe hij als ex-coloniaal aangeworven werd door OTRACO om aan een grote uitroeiïngscampagne te beginnen. Paniek brak uit in Congo. De waterhyacinten 'Congo Ya Sika' zo noemden de zwarte bevolking deze gigantische lila-achtige waterhyacint werd een echte plaag op de congostroom. De congostroom groeide dicht en de boten geraakten vast in deze gigantische prachtige plant. Een bloem met prachtige bladeren maar hardnekkige wortels; één bloem zorgde voor 1000 nakomelingen in 50 dagen per bloem via de zijscheuten, de zaden daarentegen kunnen jaren meedrijven en verliezen niets aan hun kiemkracht.

Toen ik het boek via een vriend meekreeg dacht ik, aan de kaft te zien, weer zo een roman zoals vele andere in de rij. Van zodra ik erin bladerde verraste de inhoud me. Een interessant boek en waar gebeurd verhaal, het levenswerk van Cyriel, een ex-coloniaal. Voor alle congoliefhebbers zal het zeker de moeite lonen eens van naderbij kennis te maken met Cyriel’s avontuur. Het boek leest vlot en zit vol grappige maar ook ongelooflijke verhalen.

Zo beschrijft hij hoe ze leefden aan boord van de 'Houthultst', een raderboot. Met ongelooflijk veel moed en doorzettingsvermogen begonnen ze aan een hun project. Zo luidde de dienstomslag van OTRACO: 'Medische dienst Yuki wordt opgeheven. Volledige overplaatsing naar Leopolstad. Vloot ter bestrijding van de waterhyacinten vervoegen. Medische ploeg samenstellen. En de nodige aankopen doen. Medische bijstand verlenen aan blank en zwart tijdens de campagne Zijn vrouw Maria mocht hem vergezellen samen met zijn toen pas zes maanden oude dochtertje Hilde.

Cyriel beschrijft hoe de bemanning ziek werd van de giftige sproeistof "2.4 D" (acide-dichlorophenoxyacétique). De raderboot werd omgebouwd tot dispensarium en enkele kajuiten omgetoverd tot noodhospitaal. Het enig middel om je daartegen te wapenen was veel melk drinken. De eerste tekenen waren buikpijn, misselijkheid, braken en hoe Maria de gevelde werknemers hun dagelijkse portie warme melk bedeelde. Velen wilden er vanaf de eerste dag de brui aan geven, van de geestdrift onder de bemanning bleef niet veel meer over. De herbicideziekte, zo noemde Cyriel het, had zijn tol geëist. Als geboren avonturier en met zijn drang naar kennis, wandelde hij uren door de brousse samen met zijn hond. Hij jaagde veel in zijn vrije tijd en verzamelde voor het museum van Tervuren allerlei materiaal zoals insecten, planten enz.. Alsook observeerde hij de gedragingen van de inlanders en verzorgde ze waar nodig was. De beschrijving van de personnages aan boord van de Houthulst, zoals de chef die als enig tijdverdrijving zijn flessen Johny Walker acherover kiepte, deed me weer denken aan Capitein Haddock van de kuifjesverhalen.

Hoe hij tussenbeide moest komen als de spanning zo hoog oplaaide en van samenwerken geen sprake kon zijn, en hoe grappig het overkomt als ze de chef eens in de maling namen zodat hij voor een aantal dagen de drank liet staan. Het leek alsof ze hun chef van zijn drankprobleem hadden verlost. Bij het lezen van het boek, leek het mij alsof Cyriel als een echte BIG BROTHER in hoogsteigen persoon, achter de schermen, de bemanning gade sloeg en observeerde. Ik voelde me dan ook een beetje een indringer of gluurder. Dan waan je je weer even in een westernverhaal waar Cyriel aangevallen werd met pijlen en bogen en de zwarten waren dan weer even indiaan. Ik achtte dit niet mogelijk in Congo. Cyriel sluit zijn boek af waar een dorpschef hem de vraag stelt om in alle geheim de NDOKI te doden (een reuzenkrodil met ongelooflijke afmetingen). Nu waande ik me effe in de film 'Crocodil Dundee'. De zwarten zeiden: 'Als jij en olifant kunt doden dan kun jij zeker de NDOKI verslaan'. Deze krokodil had 2 kinderen en 1 vrouw opgegeten.

Van avontuur gesproken! Cyriel vroeg: 'Waarom noem je die niet gewoon krokodil?' (Neen, zeiden ze: deze is bijzonder, is geen krokodil). Elke dag leken de afmetingen van de krokodil groter te worden. Cyriel kreeg er zin in en wilde die dan wel doden. Hij vroeg zijn harpoenier mee te gaan maar die weigerde. ’S Anderendaags vroeg hij iemand anders mee, die dacht dat Cyriel gewoon op jacht ging en die man stemde toe om mee te gaan jagen. Nog geen 100 meter verder had de TAM TAM voor de nodige spanning gezorgd. Cyriel luisterde naar de klanken en kon alleen enkele woorden verstaan. De helper harpoenier wou terug. Cyriel bracht hem weer aan boord van de Houthulst wetend dat een jager niets kan aanvangen met iemand die totaal hysterisch wordt. Cyriel ging alleen verder op jacht; motorhendel sturen, aanleggen, schieten, harpoeneren, alles tegelijk in enkele secondes...

Vervolg: lees maar zelf!

Een spannend boek, dat verzeker ik jullie. Martine Delcol Leuven

 

***********************************

Je kan het boek misschien nog vinden in het museum van Tervuren

lijst recente boeken over congo de colonie voor of na de dipenda

Info

Ook op het internet gelden de auteursrechten. Werken die auteursrechtelijk beschermd zijn, zoals tekeningen, foto's, muziek, film en software, mag u niet verspreiden via het internet zonder de uitdrukkelijke toestemming van de auteur.
Een auteur van een programma kan de namaker van zijn werk strafrechtelijk laten vervolgen, maar dat kan alleen als het namaken kwaadwillig of bedrieglijk is gebeurd. Niet alleen de namaker is strafbaar, ook wie namaakprogramma's voor handelsdoeleinden verkoopt, in voorraad heeft voor verkoop of invoert in België, overtreedt het auteursrecht.
Delcol Martine